Nobel ödülleri sahiplerini buldu

1901 yılından beri Alfred Nobel’in vasiyeti üzerine insanlığa hizmet edenleri ödüllendirmek üzere her yıl verilen onur ödülü, Nobel komitesinin sonuçları açıklamasıyla bu yıl da fizik, kimya, edebiyat, fizyoloji/tıp ve barış alanlarındaki sahiplerini buldu. Ödüller Alfred Nobel’in ölüm yıl dönümü olan 10 Aralık’ta düzenlenecek gecede sahiplerini bulacak.

nobel-odulleri

Bu yıl Nobel Fizik Ödülü David J. Thouless, F. Duncan M. Haldane ve J. Michael Kosterlitz’e verildi.  Nobel Komitesi, topolojik evre değişimlerin ve maddenin topolojik evrelerinin kuramsal keşfine” yaptıkları katkılar nedeniyle Thouless, Haldane ve Kosterlitz’in bu yılki Fizik Ödülü’ne layık görüldüklerini açıkladı. Komite, ödülün yarısının Thouless’e verildiğini, diğer yarısının ise Haldane ve Kosterlitz arasında paylaştırıldığını kaydetti. Buna göre Thouless, 4 milyon İsveç Kronu para ödülünün de sahibi olurken Haldane ve Kosterlitz de kalan 4 milyon İsveç Kronu’nu paylaşacak.

Komite tarafından yapılan açıklamada “Bu yılın ödül sahipleri, maddenin farklı durumlara girebildiği, bilinmeyen bir dünyanın kapılarını açtılar. Bilim adamları, süper iletkenler, süper sıvılar ve incecik manyetik katmanlar gibi maddenin alışılmadık evre ya da durumlarını araştırmak için ileri matematiksel yöntemler kullandı. Öncü çalışmaları sayesinde maddenin yeni ve şimdiye kadar hiç bilinmeyen evreleri araştırma konusu oldu.” ifadelerine yer verildi.

nobel-kimya-oduluGeçtiğimiz yıl Aziz Sancar’a verilen Nobel Kimya Ödülü bu sene üç bilim insanı tarafından paylaşıldı. İsveç’in başkenti Stockholm’da bulunan Nobel Komitesi, bilim insanlarının geliştirdikleri kontrol edilebilir moleküller ile kimya alanında yeni bir çığır açtıklarını vurgulayarak ödülü Jean-Pierre Sauvage, Fraser Stoddart  ve Bernard Feringa’ya verdi. Açıklamada “Bu yılki ödül sahipleri inanılmaz ufak makineler kurdular ve kimya alanında yeni bir boyut açtılar” ifadelerine yer verildi. Jüri üyelerinin açıklamasında üç bilim insanının “gerekli enerjiyi aldıklarında bir görevi yerine getirebilen ve hareketi kontrol edilebilen makineler geliştirdiler” diye belirtildi.Bu üç isim 930 bin dolarlık ödülün de sahibi oldu. Sauvage, Stoddart ve Feringa’nın tasarladığı makineler saç telinden bin kat daha ince.

yoshinori-oshumi2016 yılının Nobel Tıp Ödülü ise Japonya’ya gitti. Geçtiğimiz sene üç bilim insanına giden ödül bu sene hücre yapısı ile ilgili çalışmalarından dolayı Yoshinori Ohsumi’ye verildi. Hücrelerin kendi bileşenlerinin etrafını zarlarla çevirip lizozom adı verilen organelde ayrıştırdığı ilk kez 1960’larda keşfedilmişti. Ancak deneysel çalışmaların zorluğundan dolayı 1990’lara gelindiğinde otofaji hakkında hâlâ çok az şey biliniyordu. Yoshinori Ohsumi, ekmek mayaları üzerinde yaptığı deneylerle otofajide yer alan genleri belirledi ve ekmek mayalarındaki otofaji mekanizmalarını açıkladı. Ohsumi ayrıca insan hücrelerindeki otofaji süreçlerinin de ekmek mayalarınınkine benzediğini, ancak daha karmaşık olduğunu da gösterdi.

nobel-baris-oduluNobel Barış ödülü bu sene Kolombiya devlet başkanı Juan Manuel Santos’a verildi. Santos’un Kolombiya’daki Devrimci Silahlı Güçler’le (FARC) barış anlaşması imzalayarak 52 yıllık savaşa son vermeyi başarmıştı. FARC ve Kolombiya hükümetine bağlı güçler arasındaki 52 yıllık çatışmada 220 binden fazla insan hayatını kaybetmişti. Santos, ödülü Kolombiya’daki iç savaş mağdurlarına bağışlayacak.

nobel-ekonomi-oduluNobel Ekonomi Ödülü ise bu yıl “sözleşme kuramına katkıları” nedeniyle İngiliz Hart ve Finlandiyalı Holmström’e verildi. Akademi’den yapılan açıklamada, “Modern ekonomiler, sayısız sözleşmeyle bir arada tutulur. Hart ve Holmström’ün geliştirdiği yeni kuramsal yapı, gerçek yaşam sözleşmeleriyle kurumlarının yanı sıra sözleşme tasarımının olası tehlikelerini anlamamız açısından büyük öneme sahiptir. Hart ve Holmström, 1970’lerde sözleşme kuramını verimli bir alan olarak ortaya attı. Sonraki yıllarda kuramın uygulamalarını da araştırdılar. En uygun sözleşmeli düzenlemelerle ilgili analizleri de birçok alanda politika oluşturmanın entellektüel temellerini oluşturdu.” ifadeleri kullanıldı. Hart ve Holmström, 8 milyon İsveç Kronu (yaklaşık 3 milyon lira) tutarındaki para ödülü paylaşacak.

Nobel edebiyat ödülü yarın (13 Ekim) açıklanacak. Ödüller ise Alfred Nobel’in ölüm yıl dönümü olan 10 Aralık’ta düzenlenecek gecede sahiplerini bulacak.

Share

Nobel ödülleri sahiplerini buldu” için bir yorum

  • 26 Ekim 2016 tarihinde, saat 20:34
    Permalink

    Ayrıca Nobel edebiyat ödülü, Bob Dylan’a verildi.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

%d blogcu bunu beğendi: